Interview met architect Hedwig Heinsman over haar werk en 3D-printen

Je droomhuis printen inclusief een prachtig interieur klinkt misschien als verre toekomstmuziek. Toch zal het niet lang meer duren voordat ook jij heuse 3D ontwerpen in huis hebt. Daar is Hedwig Heinsman, founder en architect van DUS en Aectual, van overtuigd. Hedwig is gespecialiseerd in duurzame technieken, waaronder 3D-printen. Je kent haar werk misschien wel van het bekende 3D Print Canal House in Amsterdam. Ook wordt ze dit jaar één van de gezichten van Uniqlo. Roomed Sprak Hedwig over haar werk als architect en de wereld van 3D-printen. 

Een goede architect is volgens Hedwig een goede generalist. Iemand die in veel verschillende dingen geïnteresseerd is en alles een beetje kan. De dagen van een architect zijn daarom nooit hetzelfde. Het ene moment ben je bezig met ontwerpen, maar daarnaast ben je ook druk in de weer met klanten, andere architecten en materiaalontwikkeling, althans Hedwig.

Heb je altijd al architect willen worden?  
“Ja, ik denk het wel. Op de middelbare school vond ik de creatieve vakken erg leuk, maar ook de betavakken. In de architectuur vallen al die dingen eigenlijk samen. Toen ik vervolgens op de open dag van TU Delft al die fantastische ontwerpen en machines zag, was ik op slag verkocht.”

interview architect Hedwig Heinsman
Bron Uniqlo
Hedwig Heinsman 3d printen
Bron: DUS

Kan je vertellen hoe 3D-printen in zijn werk gaat?  
“Je begint met een digitaal ontwerp op de computer. Het ontwerp wordt daarna door een speciale software vertaald naar een printbestand. Daarna gaat het naar de printer. Het is eigenlijk een grote robot met een kop waarin het printmateriaal zit. Dit wordt als het ware tegen elkaar aangeperst in een soort schroef. Dit noemen we een extruder, een warme vloeibare draad. Daarmee wordt laagje voor laagje het ontwerp geprint.”

Wat voor materiaal kan er gebruikt worden voor 3D-printen? 
“We printen in de basis met kunststoffen, maar wel bijzondere kunststoffen. Het basismateriaal wat we gebruiken is gemaakt van bio-plastic, dat is een plantaardige olie. We printen ook heel veel met afval plastic. Dat is echt fantastisch, want daarmee bestrijd je het afvalprobleem.”

En wat is verschil tussen bio-plastic en afval plastic? 
“Bio-plastic is zachter en wordt vooral gebruikt voor interieurontwerpen. Afval plastic is juist heel stevig en leent zich goed als gevel voor gebouwen. Voor de gemeente Arnhem maken we nu een klein paviljoen om te schuilen in de regen. Hiervoor gebruiken we afval plastic, omdat dit dus steviger is.”

Voor de regen? Maar het paviljoen heeft gaten? 
“Ja klopt, maar sommige delen zijn dicht geprint. Het paviljoen is ook bedoeld om de schaduw op te zoeken op zonnige dagen. Het is zo ontworpen dat de schaduw elk uur een ander patroon weergeeft.”

Waarom is 3D-printen de toekomst? 
“Omdat het heel makkelijk is om dingen op maat te maken. In de architectuur is heel veel gestandaardiseerd. Door 3D-printen maakt massaproductie plaats voor wat we noemen mass custosmizing.  Elke baksteen kan er anders uit gaan zien en dat levert heel veel mooie ontwerpen op. Het is voor veel mensen ook een droom om in een unieke en persoonlijke woning te wonen. Door de nieuwe productietechnieken is dit allemaal mogelijk.”

Heeft 3D-printen ook nadelen? 
De techniek is nog niet overal geschikt voor. Het wordt nu vooral gebruikt voor luxere producten. Er kunnen nog meer materialen ontwikkeld worden, waardoor er meer mogelijk is. Over een paar jaar wordt de techniek toegankelijker en kan er meer geprint worden.

Wat printen jullie zoal?
“We printen nu vooral grote objecten zoals vloeren, wanden en gevels, maar ook trappen. Dit leveren we nu nog voornamelijk aan grote bedrijven, winkels, hotels en Schiphol. Ook produceren we ontwerpen die een combinatie zijn van traditionele materialen en printtechnieken. De vloeren die we bouwen zijn daar een goed voorbeeld van. De patronen van de vloer zijn geprint en de invulling is van een traditionele gietvloer met marmersteentjes.”

Architect Hedwig
Bron Aectual
interview Hedwig Heinsman
Bron: DUS

Hoe lang duurt het denk je nog voordat de gemiddelde Nederlander 3D ontwerpen in huis heeft? 
“Ik denk dat over vijf jaar 3D ontwerpen daadwerkelijk bij mensen thuis staan. Ook het printen van kleine woningen is op komst, maar aan het begin zal het voornamelijk gaan om interieurontwerpen zoals mooie roomdividers, vloeren en tafels, maar ook plantenbakken.”

Zal 3D-printen denk je het werk van architecten erg veranderen? 
“Ja en nee, want ik denk dat het ontwerpvak altijd zal blijven bestaan. Het vak zal wel veranderen, maar het wordt alleen maar leuker, omdat het makkelijk wordt om op maat te produceren. Je staat hierdoor dichterbij klanten en zij hebben sneller toegang tot het ontwerp. Het wordt ook makkelijker om unieke stukken te ontwerpen.”

Waar ben je het meest trots op? 
“Ik ben trots op veel ontwerpen die ik samen met het team heb gemaakt. Ik vind het heel tof dat we vanuit ons architectenbureau DUS en nieuw bedrijf Aectual hebben opgestart.”

Er staan verder nog een hoop mooie projecten en samenwerkingen op de agenda. Helaas mag Hedwig daar niet te veel over vertellen. Een leuk nieuwtje is dus dat ze één van de nieuwe gezichten wordt van Uniqlo. Een kledingmerk met dezelfde values en waarde als DUS en Aectual. Zo maken zij ook gebruik van 3D-technieken voor hun kleding. Zowel Hedwig als Uniqlo richten zich op het combineren van technologische ontwikkelingen en maatwerkontwerp om oplossingen te vinden die een grote impact hebben op de planeet.

“Door nieuwe technieken kunnen we nieuwe oplossingen creëren qua comfort en draagbaarheid en dit gebeurt zowel in de architectuur als in de mode”, aldus Hedwig. Mocht je benieuwd zijn naar Uniqlo, het bedrijf opent op 28 september haar eerste winkel in de Kalverstraat in Amsterdam!

Meer lezen over 3D-printen in de architectuur

Reageer op artikel:
Interview met architect Hedwig Heinsman over haar werk en 3D-printen
Sluiten